Từ 请问 (qǐngwèn) nghĩa là gì?

请问 mở đầu câu hỏi với người lạ — dùng thay 对不起

Khi cần hỏi đường, hỏi giờ, hỏi giá, câu mở đầu chuẩn là 请问 chứ không phải 对不起:

请问，今天几号？(Qǐngwèn, jīntiān jǐ hào?) — Xin hỏi, hôm nay ngày mấy?

Mở bằng 对不起 nghe như bạn vừa gây ra chuyện gì — 对不起 dành cho lỗi thật. Còn 不好意思 thì hợp khi bạn làm phiền người ta (chen qua, gọi giữa lúc họ bận): 不好意思，请问… là câu đầy đủ và lịch sự nhất.

Sau 请问 luôn có một dấu ngắt nhẹ, rồi mới tới câu hỏi. Bản thân nó không phải câu hỏi nên không cần 吗.

Chữ 请 — cả một hệ thống nói lịch sự

请 nghĩa gốc là mời, thỉnh, và nó là cách tiếng Trung làm mềm câu mệnh lệnh:

Công thức: 请 + động từ là ra ngay một câu lịch sự. Đây là mẫu rẻ nhất mà hiệu quả nhất cho người mới — chỉ thêm một chữ mà đổi hẳn giọng điệu.

⚠️ Chú ý 请 khác 邀请 (yāoqǐng — mời chính thức, mời dự sự kiện). Mời bạn đi ăn thì 我请你吃饭; mời dự đám cưới thì 邀请.

Hỏi cho lịch sự — vài mẫu đi kèm 请问

• 请问，洗手间在哪儿？— Xin hỏi, nhà vệ sinh ở đâu?
• 请问，这个多少钱？— Xin hỏi, cái này bao nhiêu tiền? (xem 这个)
• 请问，您贵姓？— Xin hỏi, quý danh của ngài? Đây là câu hỏi tên trang trọng nhất, đáp lại là 我姓王 (tôi họ Vương).
• 请问，怎么去火车站？— Xin hỏi, đi ga tàu thế nào?

Chú ý 您 (nín) — dạng lịch sự của 你, dùng với người lớn tuổi, khách hàng, cấp trên. Chữ này chính là 你 + 心 (tâm): nói với người mà đặt cả tấm lòng vào.

Mẹo nhớ 请问

Chữ 请 có bộ 讠 (ngôn — lời nói) bên trái, bên phải là 青 (thanh — màu xanh, gợi âm qīng → qǐng). Nhớ theo hình: lời nói trong trẻo, nhã nhặn — đó là lời mời.

Chữ 问 là chữ hội ý rất đẹp: 口 (khẩu — cái miệng) đặt bên trong 门 (môn — cánh cửa). Ghé miệng vào cửa mà hỏi — đúng cảnh người đứng ngoài gọi vào. 6 nét, và thứ tự viết là ngoài trước trong sau: dựng khung 门 rồi mới viết 口 bên trong.

⚠️ Đừng nhầm 问 (wèn — hỏi) với 间 (jiān — khoảng, gian) và 闻 (wén — nghe, ngửi). Cả ba đều có khung 门 bên ngoài, khác nhau ở phần lõi: 口 (miệng), 日 (mặt trời), 耳 (tai). Nhận ra phần lõi là phân biệt được ngay — nguyên tắc đọc chữ mô tả trong bộ thủ là gì.

Ghép lại: thưa gửi (请) rồi mới ghé miệng hỏi (问) = xin hỏi. Âm Hán-Việt THỈNH VẤN — cả hai chữ đều quen: thỉnh cầu, thỉnh giảng và vấn đề, chất vấn, cố vấn.